HABER ARAMA
  • DOLAR6,0909
  • EURO6,8414
  • ALTIN251,6573
  • BIST 10086.072
SON DAKİKA HABERLER
ANKET
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
  • Gayet Güzel
  • Kullanışlı
  • Beğenmedim
  • Daha iyisi olabilirdi
HABER ARŞİVİ
Lütfen Bir Tarih Seçiniz
FINDIK BORSASI
27 Mayıs 2019 Pazartesi
Fındık Fiyatı


16 TL - 16,50 TL
PUAN DURUMU
NAMAZ VAKİTLERİ
14 Mart 2019 Perşembe Saat: 08:51

Yaşar KARADUMAN / Ünye’nin meşhur Pidesi Pide-Pita Petta-Nitta-Pizza-Pitta

Pide adı bize Yunancadan geçmiştir. Yunanca adı “Pita Nitta”dır. İtalyanlar Pitta derler yassı hamur ekmeği demektir Bu batı dillerinde Pizza olmuştur Bizim Pizza dediğimiz şeyin aslı Pita ve Pitta’dır yani “Pide”dir.
Yaşar KARADUMAN / Ünye’nin meşhur Pidesi Pide-Pita Petta-Nitta-Pizza-Pitta

Kelime Kökenini, Yunanca Tita-Nitta  "yassı hamur ekmeği" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük ise Aramice/Süryanice Petta  "ekmek parçası, lokma" sözcüğünden alınmıştır. Bu sözcük Aramice/Süryanice  "kırma, ekmeği bölme, ufalama, lokma haline getirme" kökünden türetilmiştir.

Pide çeşitli şekillerde ve büyüklükte üzerine ve içine bir şeyler konarak pişirilen bir hamurdur. Birçok çeşidi vardır, yöreye göre isimleri de şekilleri de değişir.

 

Pidenin kökeni eskilere inmektedir

Mısırlılar ve Romalılar gibi eski Akdeniz halkları ince ekmeklerin üzerine zeytinyağı dökerek ve kekik gibi bölgesel çeşni ve baharatlar ekleyerek yemişlerdir. Bu gelenek, adı geçen yerlerde hala mevcuttur ve anılan yiyeceğe birçok yerde pideye sesçe benzeşen isimler verilir.

Pide adı bize Yunancadan geçmiştir. Yunanca adı “Pita Nitta”dır. İtalyanlar Pitta derler yassı hamur ekmeği demektir Bu batı dillerinde Pizza olmuştur Bizim Pizza dediğimiz şeyin aslı Pita ve Pitta’dır yani “Pide”dir.

 

Karadeniz il ve ilçelerinde çok sık yenilir. Akçakoca’dan başlayarak, Kastamonu, Sinop, Bafra, Samsun, Çarşamba, Terme, Ünye, Fatsa ve Ordu’dan sonra tüm Karadeniz il ve ilçelerinde yapılır. Herkes en iyi pide bizim pidemiz derse de, pidede söz sahibi birkaç yer vardır. Bafra-Terme-Ünye-Görele-Sürmene.

Pidelerin yöreye göre şekilleri de değişir. Karadeniz’de uzun Karadeniz Pidesi olur. Konya’da yuvarlak etli pide olur, Kastamonu’da daha küçük kır pidesi olur.

İç malzemesi hemen hemen her yerde aynıdır. Peynirli olur, kıymalı olur, sebzeli olur, pastırmalı olur, Kula’da ıspanaklı, kabaklı ve şekerli çeşitlerini yaparlar, Safranbolu'da otlu, pazılı pideler pek meşhurdur, Gaziantep ve Urfa civarında ortası açık, geniş, ince hamurlu ve kıyılmış etle yapılan pideler vardır

En meşhuru “Karadeniz Pidesi” diye bilinen pidelerdir.
Fatsa'da ve Ünye’de "yağlı" veya “hamur” da derler mesela Samsun'da "kıymalı" denir, Giresun’da "kapalı" derler. Konya’da "etli ekmek", güneydoğuda "tırnaklı ekmek" derler. Balıkesir’de ise “yağlı pide” denir. Kırklareli’nde asma yaprağından yapılana “asmalı pide”, Gürcülerin peynirli pidesine  “Haçapuri Pedia” denir. Konya Tahinli Pide, Kayseri Develi’de de kıymalı pidenin adı “Cıvıklı” Sürmene’de yağlı pidedir.

 

Sinop’tan Batum’a kadar Karadeniz’in güneyinde kalan Anadolu kıyılarında ki yerleşim birimlerinden her birinin il ve ilçe merkezlerinin adıyla anılan, kendine özgü birer pidesi vardır.

Bölgenin her yerin de sunulan pide, her zaman en meşhurdur. Farklı yörelerde, yerel isimlerle adlandırılan “Karadeniz pideleri” nin sunuş biçimi, pidenin şekli ve iç malzemesinin (harç) hazırlanışı gibi birbirlerinden farklılıkları bulunmaktadır

Ancak, Karadeniz pideleri, bu farklılıklarına rağmen sahip oldukları ortak özellikleri nedeniyle Anadolu’nun başka yerlerinde yapılan pidelerden farklıdır.

Samsun’un yakın ilçeleri olan Bafra, Terme ve Çarşamba’nın kendi adları ile anılan pideleri vardır. Bafra pidesi daha gevrektir Çarşamba pidesinin hamuru daha yumuşak ve yaygındır, Terme pidesinde ise soğanlar daha fark edilir. Ünye kıymalı pidesinin soğanlı kıyması yörede en iyi olanıdıdr.

Trabzon pidesi kalın hamurlu, Tirebolu, Görele ve Espiye pidesi ince hamurludur. Rize usulü yuvarlak pideler Ordu’nun yağlısı diye devam eden ve bitmeyen bir Karadeniz pideleri listesi mevcuttur.

Birbirine çok yakın mesafelerde bulunan bu yerleşim birimlerinde, pidenin hazırlanılışındaki farklılıkların nedeni, ustaların becerileri olduğu kadar yöre halkının damak tadı olarak da açıklanabilir

 

Görülüyor ki pide Türkiye’nin her yerinde az da olsa farklıklarla yapılıp yenmektedir. Ünye’de pazar günleri kahvaltıyı pide ile yapmak gelenektir. Pide ya pide salonlarına gidilerek yenilir veya evde hazırlanan içi götürülerek sabahleyin fırınlarda yapılır. Ünye’de diğer isimleri “Yağlı, Yavlu, Gıymalu ve Hamur”dur.. Son zamanlarda pide denmektrdir.

Pidenin yaklaşık tarifi şöyledir: Mayalı hamurdan uzun veya yuvarlak olarak yapılan ve üzerine kıyma peynir, pastırma ve yumurta kırılarak fırında pişirilen ağzı kapalı veya açık bir yiyecektir.

Ayrıca pide ekmek olarak da yapılır ramazanlarda üzerine yumurta sürülerek hazırlanan yuvarlak ve uzun pidelere “Ramazan Pidesi” denir.

Başlıca pide çeşitleri: Kıymalı, kıymalı yumurtalı, kuşbaşılı, sucuklu, karışık, pastırmalı, kavurmalı, sade, beyaz peynirli, kaşar peynirli, çökelekli, tahinli, hamsili, sebzeli, ton balıklı, karidesli, enginarlı, tavuklu, ıspanaklı, mantarlı.

Karadeniz bölgesi dışında daha iyisine rastlamak zordur. Karadeniz pidesinin en önemli özelliği hamurunun çıtır çıtır olmasıdır. Karadeniz’de pidenin en iyi yapıldığı yerlerden biri de Ünye’dir.

Yolunuz Ünye’ye düşerse bu lezzeti Çakırtepe’de ahşap yapısıyla romantik ve nostaljik bir atmosfere sahip eşsiz bir deniz ve Ünye manzarası ve kapalı yemek salonları, kendine ait otopark alanı, çocuk parkı ve yeşillik alanları bulunan. Ünye'ye hâkim bir tepe üzerindeki Pelitpark’ta tadabilirsiniz.

Özellikle bir buçuk ısmarlayın, kesilmeden fırından çıktığı gibi servis edilmesini isteyin ve elle kopararak yiyin.

Pide elle yenir.

Bir buçuk ise görsellik içindir.

İnsanın gözü de doyar karnı da

 

 

 

 

Bu haber toplam 422 defa okunmuştur

Haber Yorumları ( 0 Adet)

Adınız
E-mail Adresiniz
Güvenlik Kodu Lütfen Resimdeki kodu yazınız
Bu Habere Yorum Yapılmamış.
İlk Yorumu Siz Yapmak İster misiniz?

Son Haberler