HABER ARAMA
SON DAKİKA HABERLER
ANKET
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
  • Gayet Güzel
  • Kullanışlı
  • Beğenmedim
  • Daha iyisi olabilirdi
HABER ARŞİVİ
Lütfen Bir Tarih Seçiniz
FINDIK BORSASI
6 Aralık 2019 Cuma
Fındık Fiyatı


16.50 TL - 17.50 TL
PUAN DURUMU
NAMAZ VAKİTLERİ
Ünye Nöbetçi Eczaneleri
15 Kasım 2019 Cuma Saat: 08:38

Ünye’nin Deli Balı

Canik Dergisi
Ünye’nin Deli Balı

Fazla miktarda yenildiğinde baş dönmesi, sarhoşluk, daha yüksek miktarlarda ise zehirlenme belirtileri gösteren Doğu Karadeniz’e özgü bal türü.

Deli bal, hem ilaç hem zehir, acımsı buruk tadı olan bu bal çok az yenildiğinde sinir bozukluklarına iyi gelmekte, çok yenildiğinde ise, merkezi sinir sisteminde felçlere neden olmaktadır. 

Buna arının sarı renkte çiçek açan Azelea Pontica  ve kırmızı çiçekli Rhoderon Ponticum  bitkilerinden topladığı özler neden olmaktadır.

 

 

Arılar akasya çiçeği ile bal yapmaya başlıyor, sonra kestane balı topluyor. Kestane bittikten sonra orman gülü balı başlıyor. Arı bu balı alınca deli bal oluyor.

Deli bal her derde devadır. Doğadan gelen neyse o olması, saf olması gerekir. Bal çok olsun diye şeker koyuluyor ve balın faydası azalıyor.

Deli bal yiyen birinde etkili olursa adamı komaya bile sokabilir. Uyuşturucu ve ilaç sanayi malzemelerinde deli bal kullanılıyor.

 

Deli bal hem ilaç hem zehir ..

Arıların, özellikle Karadeniz Bölgesi'nde doğal olarak yetişen “dağ gülü” adlı bitkinin nektarından ürettikleri ve tarihte kimyasal silah olarak kullanıldığı bilinen “deli bal”ın 1 çay kaşığından fazla yenilmesinin zehirlenmeye neden olabildiği bildirildi.
Türkiye'de Karadeniz bölgesinde bin 800 metre yükseklikteki ormanlık alanlarda yetişen ve halk arasında “dağ gülü” olarak bilinen bitkinin pembe renkli çiçeklerinden arılar tarafından dan elde edilen bala “deli bal” denir.
“Deli bal”ın alternatif tıpta mide ağrılarında, bağırsak hastalıklarında, şeker hastalığında ve hipertansiyon tedavisinde kullanıldığı  “dağ gülü”nün yapısında bulunan, iskelet ve kalp kası hücrelerinde, merkezi sinir sistemini etkileyen
“Grayanotoksinin” adlı maddenin “deli bal hastalığı” denilen rahatsızlıklara neden olduğu bilinmektedir. Günümüzde deli bal, Karadeniz Bölgesi'nde alternatif tıp ilacı olarak kullanılmaktadır. Bu balın 1 çay kaşığından fazla yenilmesinin zehirlenmelere neden olduğu da bir gerçektir. Bu zehirlenme, bal yendikten birkaç dakika veya saat sonra ortaya çıkmaktadır.

 

Deli Bal Nedir?

 Acımsı buruk tadı olan bu bal çok az yenildiğinde sinir bozukluklarına iyi gelmekte, çok yenildiğinde ise, merkezi sinir sisteminde felçlere neden olmaktadır. Zehirlenme, bulantı, kusma ile kendini göstermektedir. Buna arının sarı renkte çiçek açan Azelea pontica L. ve kırmızı çiçekli Rdonderon ponticum L. bitkilerinden topladığı öz neden olmaktadır.

 “Bir çifini çiçeği vardır, sarı renkte olan bu çiçek ağaçta olur arının bu çiçekten yaptığı bal tutar. Ayrıca bu çiçeği yiyen koyun zehirlenir ölür”

İlk olarak MÖ 401 yılında yazar-tarihçi Ksenophon’un notlarında, yolu Trabzon’a düşen

Yunan askerlerinin bu baldan yemeleriyle literatüre girmiştir:

“Bu köylerde onları şaşırtan bir tek şeyle karşılaştılar: birçok kovan vardı ve bu kovanlardaki peteklerden bal yiyen askerler kustular, ishal oldular ve içlerinden hiç biri ayakta duramıyordu; az yiyenler körkütük sarhoş olmuş insanlara, çok yiyenlerse azgın çılgınlara, hatta can çekişen insanlara benziyorlardı.

Bu durumda birçoğu bir bozgun sonrasındaymış gibi yere serilmiş büyük bir umutsuzluk başlamıştı. Ertesi gün kimsenin ölmediği görüldü ve sarhoşluk yaklaşık olarak bir gün önce başladığı saatte geçti. Üçüncü ve dördüncü gün müshil almış gibi bitkin düşmüş halde ayaklandılar”.

Daha sonra Plinius’un (MS 77) notlarında bu baldan bahsedilmektedir:

“Arıların yiyeceği o kadar önemlidir ki bu yüzden balları bile zehirli olabilir. Pontus’ta (Karadeniz’de)

Bir çeşit bal daha vardır ki, aynı Pontus (Karadeniz) bölgesindeki insanlar arasında yaygındır ve meydana getirdiği çılgınlığa maenomenon denir”.

Yine yazar- tarihçi Strabon’un notlarında deli balın Karadeniz’li Heptakometler tarafından düşmanı altetmek amaçlı kullanıldığını okumaktayız:

“Heptakometler, Pompeus’un ordusu dağlık ülkeden geçerken, üç Roma bölüğünü imha etmiştir. Bunlar, ağaç sürgünlerinden elde edilen deli balı kaselerle yol üzerine bıraktılar ve askerler bunu yiyip te bilinçlerini kaybedince, onlara saldırarak kolayca hepsini saf dışı ettiler.

1844 yılında Rize’yi ziyaret eden Alman bilim adamı Karl Koch’da deli bal konusunda eski yazarların notlarını ilettikten sonra, bal tutmasına sebep olarak çeşitli yazarlarca öne sürülen şimşir, karayemiş ve komar (orman gülü) bitkilerini tartışmış ve en muhtemel adayın komar bitkisi olduğuna kanaat getirmiştir.

Orman gülünün sahil kesiminde mor, yüksek kesimlerde beyaz çiçek açan tür-lerinin yanı sıra ifin adı verilen sarı çiçek açan bir türü daha bulunmaktadır. Zehirli bir bitki olduğu için  “ağu” olarak da bilinen komar çeşitlerini, özellikle çifini yiyen hayvanlar zehirlenmektedirler. Bununla birlikte arıcılık yapan pek çok köylü arılarının çifin çiçeğine konmadığı iddiasındadır.

Canik Dergisi sayı 19

 

Bu haber toplam 207 defa okunmuştur
Anahtar Kelimeler : Ünye’nin, Deli, Balı

Haber Yorumları ( 0 Adet)

Adınız
E-mail Adresiniz
Güvenlik Kodu Lütfen Resimdeki kodu yazınız
Bu Habere Yorum Yapılmamış.
İlk Yorumu Siz Yapmak İster misiniz?

Son Haberler