HABER ARAMA
SON DAKİKA HABERLER
ANKET
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
  • Gayet Güzel
  • Kullanışlı
  • Beğenmedim
  • Daha iyisi olabilirdi
HABER ARŞİVİ
Lütfen Bir Tarih Seçiniz
FINDIK BORSASI
22 Ocak 2020 Çarşamba
Fındık Fiyatı


16.50 TL - 17.50 TL
PUAN DURUMU
NAMAZ VAKİTLERİ
Ünye Nöbetçi Eczaneleri
11 Ocak 2020 Cumartesi Saat: 08:58

Kaybolan eski bir Ünye böreği Nemüslü Börek

Yaşar KARADUMAN
Kaybolan eski bir Ünye böreği Nemüslü Börek

Uzun bir tarihi geçmişi olan ve pek çok uygarlığın gelip geçtiği Ünye, zengin bir yemek kültürü

mirasına sahiptir. Burada yüzyıllarca yaşamış, gelip geçmiş bir sürü ulus, kavim

ve toplulukların hepsi geride bir yemek türü bırakmışlardır.

 

İpek yolunun denize açılan kapısı olması ve iklimi nedeni ile kıyı kesimlerde ot ve sebzeler ile deniz ürünlerinden oluşan yemekler çoğunluktadır.

İç kesimlerde tahıl ürünlerine dayalı yemeklerin ağırlıkta olduğu görülür.  Ünye sebze yemekleri çoğunlukla Karadeniz’in sebze yemek kültürünü yansıtır. Bunların başında; karalâhana, ısırgan, pezik, galdirik, mantar, sütlücen,  mendek, merulcan, marul, maydanoz, pırasa, beyaz lahana ve karnabahar gelir.

 

“Nemüslü Börek”

Ünye’de çok eskiden beri bilinen ve günümüzde unutulmaya yüz tutan ottan yapılan bir börek çeşididir.

Ünye’de her şeyin değişmesi gibi damak tadı ve yemek kültüründe de değişimler yaşanmaktadır. Hayatımıza giren çok çeşitli yeni beslenme kültürü ve usulleri bu eski tatları geri planda bırakmıştır.

Hazırlanması zor ve uzun zaman alan yemekler çok az yapılır olmuş bazıları ise tamamen yok olmuştur. Kaybolan bu yemeklerden ilk akla gelen maydanozlu yuvarlak ekşili köfte, Ünyelilerin sofrasından eksik etmedikleri “gemici çorbası”, “kesme makarna”  ve bir çeşit katmere benzeyen “kâ” dediğimiz bir börek türü.

“Nemüslü Börek” de unutulmaya yüz tutmuş eski bir Ünye yemeğidir, çevre il ve kasabalarda da bilinir. Bazı yöresel yemek dükkânları bu yemeği yaşatmak için arada bir menülerine eklemektedirler.

Nemüslü Börek 20 cm çapındaki bir daire şeklindeki hamuru içine konan malzemeden sonra yarısı üstüne kapatılarak yapılır. Ünye’nin bir de içine kıyma konan yarım böreği vardır, bazen nemüslü börek, yarım börek ile karıştırırlar.  Buna benzeyen bir de çiğ börek denilen tatar böreği vardır. Bu üç börek de şekil ve pişirme olarak birbirine benzer fakat içlerine konan malzemeler farklıdır.

Nemüslü Böreğin içine mendek denen bir ot konur ve kızgın yağda kızartılır. Mendeğin bulunmadığı yörelerde ıspanak ve pazı da koyarlar.

 

Mendek Nedir?

Mendek genelde ilkbaharda yetişen yabani bir ottur. Bir ısırgan çeşididir.  Çorbası da yapılır. Bazı yerlerde haşlanarak kavrulur ve üzerine yumurta kırılır. Giresun yöresinde mendeğe “baldıran otu” dense de baldıran otu başka bir şeydir. Bu ot ve böreği sadece Orta ve Doğu Karadeniz’de bilinen bir ot ve yemektir.

Bütün araştırmalarımıza rağmen  “nemüslü” kelimesi kökenini ve ne anlama geldiğini bulamadık, ancak bir yerde bir metinde şöyle bir ibareye rastladık:

“Her şey vardır burada... Memleket kokusu sinmiş çökelek, tirmit, mendek, nemüs, örme çorap, sekiz köşeli şapka mesela… İşte bunun bir adı hasret bir adı memlekettir.

Buradan anlaşıldığı üzere “Nemüs” bir bitkidir. Acaba böreğin içine konan mendek bitkisinin bir adı da “Nemüs” müdür?

Bizim kanaatimize göre “Nemüs” bir ot adıdır. Bu mendek otunun Ünye’de yaşamış Rum, Ermeni, Gürcü, Çerkez veya Oguz Türkleri gibi halklardan birinin dilinden Türkçeye geçmiş ya da adını bilmediğimiz başka bir ot da olabilir.

Osmanlıca-Türkçe lügatte “nemis” in bir ot olduğu yazılıdır, ama nasıl bir ottur, başka adı var mıdır, bulamadık.

Belki de böreğin içine konan “Mendek” otunun başka bir dildeki adıdır. Zaten  “Nemüslü Börek”e, yörede “Mendekli Börek” dendiğini de araştırmalarımızda öğrendik.

Köylü pazarında sohbet ettiğimiz mendek satan bir köylü vatandaş ta aynı şeyleri söyledi bize: “ Bu coğrafyadan birçok kavim geldi geçti bunlardan birinin dilinden bize geçmiştir, bence mendek te nemüs te Ermenice’dir ve aynı bitkididir” demiştir.

 

Nemüslü Börek Nasıl yapılır?
Un, yumurta,  su, sıvı yağ, tuz bir bağ mendek 1 çay fincanı pirinç, yarım kahve fincanı sıvı yağ soğan, kırmızı toz biber
Yapılışı: Unu 1 yumurta ve  su ekleyip, yoğurun Mendek otunu  kıyın Bir tencerede kaynar su hazırlayıp pirinci ilâve edin Pirinç biraz yumuşayınca yeşillikleri ekleyin yumuşayınca, süzün Elinizle sıkarak bir tabağa alın Soğanı küp şeklinde doğrayarak kavurun ve  yeşilliğe ilâve edip,  harmanlayın Hamurdan, yaptığınız bezeyi daire şeklinde açıp, hamurun  malzemeyi paylaştırın boş kısmını üzerine kapatıp, kenarlarından bastırıp kızartın ve sıcak olarak servis yapın

 

 

Bu haber toplam 351 defa okunmuştur
Anahtar Kelimeler : Kaybolan, eski, bir, Ünye, böreği, Nemüslü, Börek

Haber Yorumları ( 0 Adet)

Adınız
E-mail Adresiniz
Güvenlik Kodu Lütfen Resimdeki kodu yazınız
Bu Habere Yorum Yapılmamış.
İlk Yorumu Siz Yapmak İster misiniz?

Son Haberler