HABER ARAMA
SON DAKİKA HABERLER
ANKET
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
  • Gayet Güzel
  • Kullanışlı
  • Beğenmedim
  • Daha iyisi olabilirdi
HABER ARŞİVİ
Lütfen Bir Tarih Seçiniz
FINDIK BORSASI
25 Şubat 2020 Salı
Fındık Fiyatı


19.50 TL - 20.00 TL
PUAN DURUMU
NAMAZ VAKİTLERİ
Ünye Nöbetçi Eczaneleri
20 Ocak 2020 Pazartesi Saat: 09:05

YOĞURT Türklerin insanlığa Hediyesi

İRFAN IŞIK
YOĞURT Türklerin insanlığa Hediyesi

Yerleşik Yörüklerin yoğurt mayası incir sütüdür. Darda kalınınca kuru incir, kayısı ezilir süte maya diye çalınır

Son zamanlarda Ruslar, yoğurdu Bulgarlar icat etti diye çalmağa kalksalar da yoğurt adı ve sanıyla bizimdir.

Atalarımız mayaladı ilk yoğurdu onuncu asırda Kaşgarlı Mahmut Divan-ı Lugat-üt Türk adlı eserinde ona öz Türkçe ile yoğurt demiştir.

 

 

Yoğurdun tarihçesi:

Son zamanlarda Ruslar, yoğurdu Bulgarlar icat etti diye bizden çalmağa kalksalar da yoğurt adı ve sanıyla bizimdir.

Atalarımız mayaladı ilk yoğurdu.

Onuncu asırda Kaşgarlı Mahmut Divan-ı Lugat-üt Türk adlı eserinde  yoğurt demiştir ona öz Türkçe ile.

Zaten bu Slav ırkı dadanmıştır bizim olanları çalmağa. Slavlaşmış Yunan da asıl Slavları geçmiş, sıralamıştır çalmağa çalıştıklarını.

Baklavayı ilk Yunan yapmıştır.

Türk kahvesini de.

Karadeniz Horonu’nu da onlar oynamıştır.

Oysa daha dün, bin beş yüz yıllarında tanımıştır yoğurdu Avrupa.

Amerika’ysa 70-80 yıl önce.

Tüm saydığım bu dünya ülkeleri yoğurdu, öz Türkçe adıyla almışlardır bizden.

Hepsi de yoğurda yoğurt der.

Yoğurdun serüveni üstüne tarihi bir olay şöyle anlatılır:

Alman imp’u Şarlken’le  1525 de yaptığı Pavye savaşında yenilerek esir düşen Fransa kralının annesi Düşes Dangolen, büyük elçileri Kont Jean de Franjipan ile bir mektup gönderir Muhteşem Süleyman’a.

Anne mektubunda:

Dünyaya geçen hükmünüz, cihanın bildiği azamet ve şanınızla oğlumun kurtulmasının teminini, zat-ı şahanenizden niyaz ediyorum der.

Anne ve krala Kanuni Sultan Süleyman’ın verdiği cevap şöyledir.

Ben ki:

Sultan-i Selatin-i zaman, burhan-i havakin-i avan, tac bahs-i hüsrevan-i cihan, zillullahi’l meliki’l Mennan.

Akdeniz’in ve Karadeniz’in ve Rumeli’nin ve Anadolu’nun ve Şam ve Halep ve Karaman ve Rum’un ve vilayeti Dulkadriye’nin ve Diyarbekir’in ve Azerbaycan ve Van’ın ve Budun ve Temisvar’ın ve Mısır’ın ve Mekke ve Medine’nin ve Kudüs’ün ve bütün Arap diyarı’nın ve yemen’in ve nice memleketlerin sultanı ve padişahı Sultan Bayezit Han oğlu, Sultan Selim Han oğlu Sultan Süleyman Han’ım.

Sen ki:

Françe vilayetinin Kral’ı Françesko’sun.

Hükümdarların sığındığı kapıma elçinüz ile mektup gönderüp kurtuluşunuz içün aman istemişsinüz.

Gece gündüz atımız eyerlenmiş, kılıcımız belimizde kuşanılmıştur.

Gönlünüzü hoş tutıp, üzülmeyesinüz.

Osmanlının François için Almanya’ya  sefer hazırlığında olduğu Avrupa’ya yayılınca Şarlken’nin paçaları tutuşmuş, François’i ülkesine iade etmiştir.

Bundan sonra da Fransa ile sıkı-fıkı dost olmuştur Osmanlı.

Bu dostluğun başımıza açtığı Kapitülasyon belasını konumuz dışında olduğu için bir tarafa bırakıp, yoğurdun asaletine dönelim.

Gün gelir dost François süreğen, ateşli ishal hastalığına yakalanır. Bir türlü devası bulunmaz hastalığın. Haberi alan kanka Kanuni sultan Süleyman derhal bir doktor eşliğinde, bir külek süzme yoğurt, bir sağılır keçi gönderir Fransaya.

Daha bir külek süzme yoğurt bitmeden, keçinin sütü yoğurda dönüşmeden, hazik doktorun süzme ile müdahalesi Kral’ı sağlığına kavuşturmuştur.

Kulağı Fransa’da olan Avrupa bu etkin ilacın adını duyar, nasıl yapıldığını öğrenir.

Yoğurdu, yoğurt adıyla eczanelerinde ilaç olarak satar uzun süre.

Yani, 1500 lü yıllarda yaşanan bu olay üzerine tanımıştır Avrupa yoğurdu.

Ya Amerika? O da dün,  yani 70-80 yıl önce.

Yoğurt ilmine gelince:

Yoğurt, besin değeri yüksek, laktik asit fermantasyonu sonucunda elde edilen ve canlı laktik bakteriler içeren fermente bir süt ürünüdür. Süt proteinlerinin çökelmesiyle oluşur.

Yoğurdun en makbulü tam yağlı olanıdır.

Katı ve az sulu olması istenen yoğurtun sütü, uzun süre kaynatılarak suyu uçurulur. Kaynamaktayken ocaktan indirilir. Dinlendirilerek ısısı 35 C dereceye kadar düşürülür, (Sıcaklık parmak dayanacak kadar olmalıdır )

Sonra mayası çalınır. Mayalanmış sütün ayni sıcaklıkta kalması için bakracı kumaşlarla sarılır. Dört saat sonra sargı açılır. Kapak açılmadan yoğurdun soğuması sağlanır.

Kaşık sokulmadan bir süre de soğutucuya konmalıdır.

Sargısı dört saatten fazla kalan yoğurt ekşi olur.

Yoğurdun mayası genelde gene yoğurttur. Ancak Yörük kadını maya gene yoğurttur diyeni sınıfta bırakır.

Diğer kalite bilir erbabın ise mayası taze tereyağıdır kömüş sütü için. Yiyen bilir o kömüş sütünden tereyağla mayalanmış yoğurdun ne menem bir lezzet olduğunu.

Sıradan ev kadını, bir kilo süte bir yemek kaşığı inceltilmiş ama ayran kıvamına gelmemiş yoğurt hesabıyla çalmalıdır mayayı. Maya yoğurdunu incelten de gene süt olmalıdır. Sonra da yeterli bir süre karıştırmalıdır maya çalınmış süt.

Ülkemizin sayısı belirsiz çoklukta yoğurt çeşidi vardır.

Silivri ateş yoğurdu. Kanlıca yoğurdu. Trabzon’un külek yoğurdu. Bolu’nun keşi, Kilis’in Yörük yoğurdu. Tatarlar’ın kozalak yoğurdu. Denizli’nin yanık yoğurdu. Burdur’un kese yoğurdu. Beşikdüzü’nün yoğurt kesmesi, Sivas’ın pastükanı, Kars’ın kremalı kurutu, Hatay’ın tuzlu yoğurdu. Gesi’nin dorak yoğurdu. Muğla’nın Kırk tokmak yoğurdu, yoğurdun namlılarıdır.

İçeriğinde, A, B, E vitamini, kalsiyum, fosfor, mağnezyum mineralleri olan yoğurt cana devadır.

Yararlarını sıralarsak:

1-      Uyku vericidir.

2-      Damar sertliğine iyi gelir

3-      Karaciğer ve cilt hastalıklarını otar.

4-      Bağırsak mikroplarını öldürür. Bakterileri yok eder.

5-      Sinir yatıştırıcıdır.

6-      İshali keser.

7-      Kolestrolü düşürür. Yağ eriticidir.

8-      Gelişim ve büyümeyi hızlandırır.

9-      Cümle zehirlenmelerde, özellikle kurşun zehirlenmesinde çok yararlıdır.

10-  Diyet besinidir.

11-  Saç dökülmesini önler.   

12-  Yoğurdun suyu, böbrek taşı eriticisidir.   

Bir anı.

Bir sevgili arkadaşım, köylü pazarı kurulduğu her çarşamba günü, bir bakraç yoğurt alıyordu temizliğine güvendiği köylünün birinden. Adam yoğurtla gelir, dükkana girer, raflardaki özel yerinden süzme torbasını alır, dışarı çıkar, yoğurdu lak-lak torbaya boşaltır, dükkanın dış duvarına çakılmış çiviye asar, yoğurdu süzülmeğe bırakır, çeker giderdi pazara. Yoğurt orada tüm suyunu akıtırdı. 7-8 saat sonra işi biten köylü tekrar gelir, süzme olmuş yoğurdu içinde bulunduğu torbayı ters çevirerek küçük bir tencereye boşaltır, arkadaşımın masasına bırakırdı. Sonra da gene hiç konuşmadan kendisine uzatılan yoğurt parasını alır giderdi.

Bu alış-verişi senelerce keyifle izledim.

Sonra bir gün yoğurt torbası çiviye asılırken geldim arkadaşımın dükkanına.

Torbanın altından, bir musluktan incecik akan su gibi yoğurdun suyu akıyordu kaldırıma. Kaldırım kireç taşı karolarıyla döşeliydi. Yoğurt suyunun aktığı yer bir tas gibi oyulmuş, su orada bir bardağı dolduracak kadar göllenmişti. Bir an sonra taşı yoğurt suyunun zaman içinde eritip oyduğunu algılayabildim.

Yıllarca da böbrek taşından dertli herkese o taşı gösterdim.

Onlar da yoğurdu süzüp suyunu içtiler. Bazılarından böbreklerinin uzun süreden beri taş yapmadığı şeklinde memnuniyet, bazılarından da o suyu içtikten sonra mide şikayetleri duydum.

Doktorlar benim yoğurt suyu özendirmeme ne der bilmem.

Bir de göbek eritmede öylesine etkindir ki yoğurt, doktorların bir bölümü, göbekteki yağın yüzde seksen birini erittiğini söylerler yeminle.

Karar değerli okuyucularımın.

Ünye Canik Dergisi no 21

 

Bu haber toplam 153 defa okunmuştur
Anahtar Kelimeler : YOĞURT, Türklerin, insanlığa, Hediyesi

Haber Yorumları ( 0 Adet)

Adınız
E-mail Adresiniz
Güvenlik Kodu Lütfen Resimdeki kodu yazınız
Bu Habere Yorum Yapılmamış.
İlk Yorumu Siz Yapmak İster misiniz?

Son Haberler