Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/unyekent.com/httpdocs/conn/level.php on line 31
ÜNYE Kent Gazetesi >>> KENTTE HABERİN MERKEZİ ll BİZDEN HABER VAR......
 
Ünye ve Pontus Krallığı Pontus’un Mirası Midrebolu
14 Aralık 2009 Pazartesi 11:08
ARAŞTIRMACI GAZETECİ YAŞAR KARADUMAN
Bu yazı dizisi, tarihten bu yana Ünye ve çevresine hakim olmuş uygarlık, ulus ve kavimler ile onların kökenleri, din, dil, kültür, sosyal yaşam, mezar, mezartaşları, ve ölü gömme adetlerini anlatmaktadır.

Yunanlılar ne istiyorlar?
Yunanlılar, milattan önce Büyük İskender’in ölümü üzerine parçalanan İmparatorluğun generallerinden Mitridat Kiristes (1. Mitridat) tarafından Orta Karadeniz’de kurulan ve 250 yıl sonra tarih sahnesinden silinen “Pontus Krallığı”na sahip çıkmakta ve Karadeniz’de tekrar bir Pontos devleti kurmak istemektedirler.


Mitridat Türk mü idi?
Oysa Pontus krallığının kurucusu Mitridat, bir kısım tarihçilere göre Pers, yani İran’lı,bir kısım tarihçilere göre Türk’tür, halkları ise karışık topluluklardır. Sadece son kralları olan altıncı Mitridat’ın karısı Yunanlıdır. Yunanlılar, daha sonra Karadeniz’i hakimiyeti altına alacak olan Roma ve Bizans’ın mirasına da sahip çıkacaklardır.
250 yıl yaşamış olan Pontus Krallığında “Midridat” adında altı tane kral gelmiştir. En önemlileri ilk kurucusu Birinci Midridat ve sonuncusu Altıncı Mitdridat’tır. Birinci Mitridat’ın mezarı Amasya’da Altıncı Mitridat’ın mezarı Sinoptadır.
Pontos Krallığı’nın ve Mitridatların Ünye ile ilgileri Beşinci Mitridat’ın Ünye’yi başkent yapmak istemesidir. Hatta Ünye’de şehri kurmaya başlamış ömrü yetmemiştir. Bugün “Midrebolu” adı ile anılan yer Beşinci Mitridat’ın kurmaya çalıştığı “Mitrapolis” şehridir.
Hatta bazı tarihçiler şehrin bir bölümümün bugün denizin içinde olduğunu iddia ederler. Pontos’tan günümüze sadece “Midrobolu” ismi ve denizin dibinde var olduğu söylenen kalıntılar kalmıştır.

Pontus nasıl doğdu
Karadeniz Tethys adı verilen Akdeniz kütlesinin bir parçasıdır ve IMiletli gemiciler buraya geldiklerinde bu denize “Pontus Euxeinos” adını vermişlerdir.
"Pontus" veya "Pontos" kelimesi, coğrafi" bir isimdir. Grekçe'de "Deniz" anlamında olup, eski çağlarda Orta Karadeniz’den Bartın’a kadar uzanan bölgeye verilen isimdir. MÖ.550 yılında Persler, Anadolu’yu aldıklarında kolay yönetebilmek için yirmidört eyalete bölmüşlerdir. Giresun’dan Bartın’a dek uzanan topraklara da “Pontus eyaleti” adı verilmiş eyaletleri yöneten valilere de “Satrap” denilmiştir..
Hocamız İrfan Işık, “Pontus Devleti ve Onun son Kralı” adlı eserinde “Pontus devleti Fatsa (Bolaman) çayı kenarında kurulmuş olan Side kentinden Sinop’a ve başşehri Amasya’ya uzanan üçgen içinde kurulmuştur” der.
İskender MÖ. 323 yılında ölünce generaller imparatorluğu kendi aralarında bölüştüler.
Bu paylaşım sonucu, Ege’de Bergama, Marmara’da Bitinya, Orta Karadeniz’de Pontus Krallığı ve Nemrut dağında Kommagene gibi birçok krallık oluştu ve Komutanlardan Mitridates Kristes M.Ö.310 yılında Pontus Devletini kurdu.
MÖ.63 yılında tarihten silinen Pontos yaklaşık 250 yıl yaşamıştır.

Mitra=Işık saçan
Devletin adı, coğrafi adı Pontos olan Doğu Karadeniz bölgesinde kurulduğu için Pontos olur. Toprakları batıda Amastris (Amasra), doğuda Onea (Ünye), güneyde Zela'ya (Zile) kadar genişler ve Amaseia (Amasya) başkent olur.
Bu arada az bilinen bir bilgi daha Pontus’un arması ay-yıldızdır. Çeşitli Pontos paralarında ay-yıldız bulunur.
Bir başka tarihçi grubu ise Pontus yöneticileri Pers kökenli sayar. "Ahura Mazda" dininin bir uzantısı sayılan " Mitra" inancını taşıyorlardı. Bu yüzden Pontus Kralları "Mitridat" adını taşımaktadır. " Işık verici” anlamına gelmektedir. I. Mitridat kurucu anlamına gelen "Ktistes" lâkabını almıştır. (Ufuk Mistepe PONTOS – ROMA HÂKİMİYETİ DÖNEMLERİ VE OINOE – ZELA)
Rum kime denir?
Bir kısım tarihçiler Mitridatlar’ın köken olarak Kafkasya Azzilerin soyundan geldiğini yazarlar. Böyle olmakla birlikte, antik dönemin geçerli dili olan Helenceyi (Yunanca) öğrenmişler ve yazmışlardır.
Son kral Altıncı Mitridates’in ölümünden sonra Pontus Krallığı Roma İmparatorluğuna katılmıştır. Roma İmparatorluğu’nun M.S. 476da ikiye ayrılması üzerine de, Ünye Doğu Roma İmparatorluğunun yani Bizans’ın egemenliği altına girmiştir. Bizans’ın zayıflamasıyla da, bu bölgede, Aleksi Kommenos tarafından, “Trabzon Devleti” kurulmuştur.
Bölge insanını Pontus Krallığı ile, 1207de kurulan Trabzon Devletini ticari dilleri ve Ortodoks olmaları nedeniyle kendileriyle karıştıran Yunanlılar, bir Rum-Pontus Devleti kurma ideali ortaya çıkarmışlar ve günümüze kadar süren Pontos hayali hiç bitmemiştir.
Yunanlıların diriltmeye çalıştıkları bu Pontus Krallığı'nın, kurucusu ve halkının "Yunanlılık"la bir ilişkisi yoktur. Doğu Roma İmparatorluğunun hakim olduğu topraklara "Romaia", halkına da "Romaios" denilmekteydi. Araplar ise bu sözü "Rum" şeklinde kullanmışlar bize de öyle geçmiştir.
Araplara göre Anadolu topraklan " Rum diyarı"dır. "Diyar-ı Rum” deyiminin bugünkü anlamıyla hiçbir ilgisi yoktur.
Pontos’un sonu
Kral Altıncı Mitridates'ten sonra askeri ve sosyal gücünü iyice yitiren Pontus Krallığı İ.Ö. 63'te Roma İmparatorluğu tarafından ortadan kaldırılmıştır.
Pontus’un başkenti Amasya'dır.
Amasya'dan sonra büyük şehirleriTrabzon ve Sinop'tur.
Pontus Krallığı'nın son kral hariç diğer bütün kralları da Amasya’da gömülmüştür. Mezarlarını kentin ortasında bulunan Harşyena Dağı'nın kente bakan yamaçlarına öldükten sonra doğacaklarına inandıkları ve bedenlerinin sağlam kalması için kayaları oymak suretiyle yapmışlardır.
Son olarak Hocam İrfan Işık, Pontos devleti ve onun son kralı adlı eserinde:
“Günümüzde Yunanlılarının, Pontos devletini gizli gizli canlandırma girişimleri, hiç de kendilerinin olmamış bir karma ulusu, kendilerinin saymaları, sadece Türk ulusuna besledikleri düşmanlıklarındandır” der.
Pontos Krallığında altısı Mitridat adında dokuz kral gelmiştir. Kralların tahta kalma süreleri ve adları aşağıda gösterilmiştir.

Mithradates I 302-265 MÖ.
Ariobarzanes III 265-250 MÖ.
Mithradates II 250-220 MÖ.
Mithradates III 220-185 MÖ.
Pharnakes I 185-170 MÖ.
Mithridates IV 170-150 MÖ.
Mithridates V 150-120 MÖ.
Mithradates VI 120- 63 MÖ.
Pharnakes II 63- 47 MÖ.

Pontos hakkında Daha geniş bilgi için:
http://unyezile.com/przela.htm


Kaynaklar:
Dr.T. Baykara, Anadolu'nun İdari Taksimatı,
Prof. Dr.A.M. Mansel, Ege ve Yunan Tarihi, .
Vikipedia
Ufuk Mistepe (Ufuk Mistepe , PONTOS – ROMA DÖNEMLERİ VE OINOE – ZELA)
İrfan Işık, Pontos Devleti ve Onun Son Kralı
Nuri YAZICI, (Canik Sancağı’nda) Pontusçu Faaliyetler



Bu Haber 5463 Kişi Tarafından Okundu.
YORUMLAR
Bu Konuya Yorum Bulunmamaktadır. İlk Yorumu Yapan Siz Olun.
ÖNCEKİ ARAŞTIRMA YAZILARI