Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/unyekent.com/httpdocs/conn/level.php on line 31
ÜNYE Kent Gazetesi >>> KENTTE HABERİN MERKEZİ ll BİZDEN HABER VAR......
 
Ünye’nin İğne Oyası Ve Damla’nın kolyeleri
24 Ocak 2013 Perşembe 09:43
Kaynak: Canik Dergisi 14. Sayı
Oya; çiçekle örgü sanatının birleşmesinden
doğmuş süslemek, süslenmek amacıyla yapılan
ve ayrıca taşıdıkları mesajlarla
bir iletişim aracı olarak da kullanılan
ve tekniği örgü olan bir dantel türüdür.
Dünya literatürüne “Türk Danteli”
olarak giren iğne oyalarımız, dantelle benzerlik
gösterse de, dantelden, üç boyutlu yapısı
ve başlı başına bir süsleyici olması ile ayrılmaktadır.

Geleneksel el sanatlarımızın örneklerinden biri ve sadece Türk insanına özgü iğne oyalarıdır..
Ünye’de bu eski kültürü yaşatanların başında Damla İhtiyaroğlu gelmektedir. İhtiyaroğlu annesi ile birlikte evlerinde bu el sanatını yaşatmaya çalışmakta ve harika ürünler ortaya çıkarmaktadırlar..
Araştırmalar bu sanatın Türk kadınına özgü bir sanat olduğunu göstermektedir. Geleneksel kültürümüzün en önemli örneklerinden biri ve sadece Türk insanına özgü iğne oyaları, düz renkli veya basma yemenilerin, kreplerin, mendillerin, gömleklerin önlerine, yaka ve kollarına renkli ipek, pamuklu ve naylon ipekle, iğne ile yapılan çok zarif bir dantel türüdür.
Damla İhtiyaroğlu
Ünye’de yaptığı çalışmalarla yöresel yemekler ve yöresel mutfak kültürünü de canlı tutmaya çalışan Damla İhtiyaroğlu Canik Dergisi olarak bizi yöresel kahvaltıya ve yaptığı iğne oyası işlerini anlatmaya ve göstermeye davet etti.
İğne oyalarının uygulama alanları çeşitlilik göstermekle beraber daha çok tülbent, namaz örtüsü, mevlüt başörtüsü olarak kullanılmaktadır. El emeği göz nurunun yansıdığı oyalar onu dokuyan kadınların duygularını ve sanat gücünü göstermektedir..
Özenle hazırladığı kahvaltı masasında Orta Mahalle Muhtarı Seyhan İhtiyaroğlu da vardı. Lezzetli yöresel kahvaltıdan sonra Damla İhtiyaroğlu bize iğne oyası ve yaptıkları işler hakkında bilgi verdi
İğne oyası ile uğraşanlar oyalarına ümit, sevgi, acı, pişmanlık, öfke, düş kırıklığı, mutluluk, gibi duygularını katmakta, duygu ve düşüncelerini renkler ve şekillerle anlatmaktadırlar. Örneğin gelin, hamile olduğunu al renkli güllü oyalarla, bahtsızlığını, ise kırmızı biber motifleri ile süslü oyalarla anlatırdı.
Daha çok bayanların mevlütlerde ve ramazanlarda kullandıkları krep kenarlarına uyguladıkları çalışmalarından örnekler göstererek bunların çok meşakketli ve kıymetli el sanatlarını olduğunu vurguladı. Damla İhtiyaroğlu bunların dışında örgü kolyelerde yaptığını söyledi. İğne oyalarının renk, teknik ve biçim olarak devam ettirilmesi, gelecek kuşaklara aktarılmasını ve sevdirilmesinde Damla İhtiyaroğlu’nun çabalarını takdirle karşılıyoruz.
Damla İhtiyaroğlu: “Kreplerin malzemesi saf ipektir bu nedenle biraz pahalı olmaktadır biz özellikle bunları sipariş üzerine yapıyoruz siparişler Ünye içinden olduğu gibi Ünye dışından da gelmektedir. Namaz ve Mevlüt kreplerinin dışında iğne oyası ile kolyeler de yapmaktayız, kolyeler tamamen Türk El Sanatlarının çok güzel örnekleridir. Bunların alıcısı her zaman bulunmaktadır” demiştir.
.
Oya Nedir?
Oya; çiçekle örgü sanatının birleşmesinden doğmuş süslemek, süslenmek amacıyla yapılan ve ayrıca taşıdıkları mesajlarla bir iletişim aracı olarak da kullanılan ve tekniği örgü olan bir dantel türüdür..

İğne Oyası’nın tarihçesi
Dünya literatürüne "Türk Danteli" olarak girmiş olan iğne oyalarının Anadolu'da çok eskilere dayanan belgeleri bulunmuştur Avrupa ise iğne oyası ile 16. yüzyılda tanışmıştır. Kökeni araştırıldığında bazı örgü adlarının Ege masallarında geçtiği, bu sanatın başlangıcının M.Ö 2000 yıllarına kadar uzadığı tespit edilmiştir. Diğer kaynaklarda ise iğne ile yapılan bu oyaların 12. yüzyılda Anadolu'dan Balkanlara oradan da İtalya yoluyla Avrupa'ya yayıldığı sonucuna ulaşılmaktadır.
İğne oyasının malzemeleri iğne ve ipek ipliğidir. Bunlardan başka çivi, tığ vb. gibi araçlar da kullanılarak hazırlanabilmektedir. Ayrıca iplik olarak da değişik kullanım amaçlarına bağlı olarak ibrişim (bükülmüş ipek ipliği), floş (bükülmemiş ipek ipliği), naylon, sim, dantel iplikleri gibi birçok iplik çeşidi kullanılmaktadır.

İğne oyalarının en belirgin özelliği normal dantellere özgü iki boyutlu görünümden ayrı ve çoğunlukla üç boyutlu olarak da yapılan bir el örgüsü özelliği taşımasıdır.
İğnelere takılı ipliğin kumaş kenarında oluşturulan küçük gözeneklerden geçirilip sıkıştırılması ile meydana gelen düğümlerin devam ettirilmesine bağlı olarak yapılan bir el işidir.
Veda
Nefis kahvaltı sonrasında Damla İhtiyaroğlu yaptığı ürünleri, namaz ve mevlüt kreplerini bize gösterdi ve anlattı. Özellikle oyanın kolye halinde yapılan şekilleri Türk kadınının incelik ve zerafetini yansıtan ürünlerdi. Bunların meraklıları olduğunu yapılanların hemen satıldığını Ünye’de kendisinden başka bu işi yapan birkaç kişi daha olduğunu söyledi. Biz kendisine zarif misafirperverliği için teşekkür ederek veda ettik ve dergimizin gelecek sayısında Ünye Yöresel Yemekleri araştırmamız için tekrar geleceğimizi söyledik.
Canik Dergisi Kaynaklar:Minyatür Sanatı,Türk İslam sanatları Merkezi, İzafetet com



Bu Haber 4693 Kişi Tarafından Okundu.
YORUMLAR
Bu Konuya Yorum Bulunmamaktadır. İlk Yorumu Yapan Siz Olun.
ÖNCEKİ ARAŞTIRMA YAZILARI