Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/unyekent.com/httpdocs/conn/level.php on line 31
ÜNYE Kent Gazetesi >>> KENTTE HABERİN MERKEZİ ll BİZDEN HABER VAR......
 
Yaşar Karaduman/Yarın (20 Mayıs) Mayıs Yedisi
19 Mayıs 2014 Pazartesi 11:54
yasar.karaduman@gmail.com
Çoğunlukla Karadeniz’de kutlanan bir tabiat bayramıdır, Doğu Karadeniz’de “Çepni Bayramı” olarak da bilinir ve bazı Karadeniz il ve ilçelerinde yöresel bayram olarak kutlanır

Çepni Ortaasyadan gelerek Karadeniz’e yerleşen bir Türk Boyu’nun adıdır. Bu gün Çepni Türklerinin yurt tuttuğu Ünye Ordu Giresun Çarşıbaşı, Vakfıkebir, Beşikdüzü ve Şalpazarı yörelerinde bir bayram gibi kutlanmakta, şenlikler yapılmaktadır.
Akkuş’tan itibaren Ünye’ye kadar olan köyler birer Çepni yerleşim yerleridir.
Ünye’deki Nadurlu, Encürlü, Cimbis, Saylan, Alamanlu, Kurna, Ballık, Dizdar, Yağbasan köyleri Çepni ismidir, Mayıs yedisi günü buralardan insanlar akın akın Ünye’ye deniz kenarına iner ve Mayıs Yedisi’ni kutlarlar.

Mayıs Yedisi’nin Tarihçesi
Mayıs Yedisinin tarihi hakkında kesin bir bilgi yoktur. Efsanelere göre 4000 yıldır kutlanmaktadır. Kökeni Orta Asya'ya dayandığı söylenir.
Mayıs Yedisi kutlamaları ilkbahar sonunda yaylalara çıkma zamanının geldiğini bildiren bir gelenektir. Yaylaya gidecek olanlar bu günde sahile iner, inek ve büyükbaş hayvanlarını denizde yıkar, bahara veda eğlencelerini yapar, dileklerde bulunur ve yaylalara çıkarlar..
Mayıs Yedisi’nin bölgede yaşamış olan Amazon kadınları ile de ilgili olduğu da söylenir. Efsaneye göre Amazonlar yılda bir kez erkeklerle bir araya gelirler, doğan çocuklar erkek olursa öldürülür ya da babalarına gönderilirlerdi. Mayıs Yedisi Amazon kadınların erkekler ile bir araya geldikleri gündür. Kocalarının kendilerini aldatmalarına dayanamayan yöre kadınları Amazonları lanetler, denizi taşlar, kötülükleri kovmaya çalışırlardı.
Her yıl 20 Mayıs günü halk, özellikle Akkuş ve Tekkiraza bağlı köylerinden sabah erkenden yiyeceklerini alarak Ünye’de deniz kenarında toplanırlar. Mayıs Yedisi dileklerin kabul olup, belalardan ve kötülüklerden kurtulma günüdür.



Mayıs Yedisi
Apollon’un doğum günü mü?
Karadeniz Bölgesi’nde
Mayıs Yedisi Geleneği
Kaynaklarda bugünün ne zamandan beri kutlandığı ve nereden kaynaklandığına dair çok bilgi yoktur. Kimileri Amazonların çiftleşme törenlerini ya da Hıristiyanların vaftiz törenlerini Mayıs Yedisinin kaynağı olarak gösterirken, kimi 2500 yıl önce Eski Yunanlıların ışık, güneş, kehanet, şifa, müzik ve sanat tanrısı Apollo’nun doğum günü der.
Apollonun doğum günü İnsanlar yılın ilk ürünlerini aldıkları zaman tanrıya şükrederek hasat zamanı salgın hastalık ya da kuraklık gibi bir felaket göndermemesi için gönlünü almaya çalışmaktadır.

Mayıs Yedisi, Samsun ile Artvin illeri arasında her yıl Mayıs ayının yedinci günü denize yakın köylerde oturanların deniz kenarına sabah erken saatlerde giderek aile fertlerini hatta evcil hayvanlarını yıkaması, yedi dalga aşması veya dilek tutulması, varsa ziyaret yerlerinin gezilmesi, toplu piknik yapılarak gerçekleştirilen festivalin adıdır.
Geçmiş dönemlerde tüm köylerde gerçekleştirilen bu adet günümüzde göç veren köylerin boşalması yüzünden birkaç bölge dışında unutulmak üzeredir.

En kapsamlı katılımın gerçekleştiği Giresun’da çevre köy ve kentlerden gelen binlerce insan, ilçe merkezinin uzağında bulunan Aksu ırmağının Karadeniz’e boşaldığı delta etrafından toplanmakta, kadınlar içlerinden bir dilek tutarak suya yedi çift bir tek taş atmaktadır.
Tutulan dilekler çoğunlukla basık çocukların çabuk büyümesi, bekar kız ve dul kadınların koca bulması, çocuğu olmayan anaların gebe kalması, çaresiz hastaların şifa bulması, ayrılanların kavuşması, dargın eşlerin barışması gibidir. (Kaynak: Analiz)

Halk bilimciler, Doğu Karadeniz Bölgesinde 20 Mayıs tarihinde kutlanan "Mayıs 7'si" etkinliklerin kökenine ilişkin başka tezler de ortaya sürerler.
Karadeniz 'Folklor ve Mitolojik Sözlüğü yazarı tarih araştırmacsı, Özhan Öztürk, 'Karalahana.com' sitesindeki makalesinde, bölgede her yıl kutlanan Mayıs yedisi şenliklerinin 2500 yıl öncesinden kalma 'Tanrı Apollon' onuruna düzenlenen festival ile birebir örtüşen benzer ritüeller taşıdığını söyler.
Eski Yunan Adeti
Yeşil ile mavinin buluştuğu gün olarak kabul edilen bugünde insanların denizle buluşup şifa dağıttığı inancıyla yedi dalgadan atlayarak dertlerinden kurtulmaya çalışması gibi ritüeller yaptığına dikkat çeken Özhan Öztürk, “2500 yıl önce Atina'da gerçekleşen en önemli festivalde eski Yunanlıların ışık, güneş, kehanet, şifa, müzik tanrısı Apollo'nun doğum günü olan Thargalion, kutlamasının Mayıs ayına denk düşmekteydi.

Mayıs Yedisi adetleri:
Dalgadan atlama: Önce eller ve ayaklar suya sokulur, kıyıya vuran yedi dalganın üzerinden birer birer atlanır. Burada genellikle çocuğu olmayanlar çocuklarının olması için dilekte bulunurlar.
Sacayağından geçme: Tören alanına getirilen, insan geçebilecek büyüklükteki bir sacayağından, yine soyun sürdürülebilmesi dilekleriyle üç kez geçilir.
Suya taş atma: Kötülüklerden korunmak amacıyla yedi çift bir tek taş suya atılır.
Sahilde uygun yerlerde oturulur. Daha önceden getirilmiş olan yiyecekler yenir ve eğlenilir. Akşam dönüşte gelemeyenlere kaplar içerisinde deniz veya ırmak suyu götürülür.

Sonuç
Doğu Karadeniz bölgesinde gerçekleştirilen Mayıs Yedisi şenliklerinin kaynağının Ortadoğu kökenli bir hasat öncesi şükran ve adak töreni olduğunu, bazılarının bunu Hititlere kadar götürdüğünü, bazıları da Yunan Tanrılarından Apollo’nun doğum günü olduğunu bir kısım tarihçilerden Amazon kadınlarının ya da taş atarak gerçekleştirilen ritüllerin temel amacı Tanrı’dan istenen bereketin ve tutulan dileklerin gerçekleşmesi içindir..

Dipnotlar:
Sıtkı Çebi, Ordu Tarihi ve 50. Yılda Ordu Şehri, Ordu 1973, s.111
İbrahim Kafesoğlu, Türk Milli Kültürü, İstanbul 1993, s.289
Bahaeddin Ögel, Türk Mitolojisi II, İstanbul 1971, http://www.ordukentgazetesi.com/news_detail.php?id=13571
Karalahana Com.



Bu Haber 1981 Kişi Tarafından Okundu.
YORUMLAR
Bu Konuya Yorum Bulunmamaktadır. İlk Yorumu Yapan Siz Olun.
ÖNCEKİ ARAŞTIRMA YAZILARI