Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/unyekent.com/httpdocs/conn/level.php on line 31
ÜNYE Kent Gazetesi >>> KENTTE HABERİN MERKEZİ ll BİZDEN HABER VAR......
 
DEMET YURT / Esrarengiz Mezar (1) Bu Mezarda Kim Var?
10 Temmuz 2017 Pazartesi 09:19
İçinde kimin olduğu bilinmeyen Cumhuriyet Meydanındaki mezar halen esrarını koruyor
Bu konuda ilk ciddi araştırma on yıl önce yapılmıştı, bu çalışmada mezarda kimin olduğu bulunamamış hatta bir mezar olduğu bile kanıtlanamamıştır.
Mezar hakkında on yıl önce ve bugün de anlatılanlar bir şehir efsanesinden öte gidememiştir. Masallar, rüyalar, hikâyeler birbirine karışmış gerçek kaybolmuştur.
Üç hafta sürecek olan bu çalışmamada bakalım yeni bir şey bulundu mu?

Ünye Kaymakamlığının hemen yanında bulunan siyah mermerle yapılan mezara Ünyeliler kimi yatıracağını şaşırdı. Çoğunluk, mezarda savaş döneminde ölen bir askerin olduğuna inanıyorlar ve yoldan gelip geçerken başında dua okuyorlar. Hatta bu inanış o kadar benimsmiş ki zamanında bu mezarın yerinden kaldırılmak için gelen kepçe yan yatmış, dişleri kopmuş. Hatta ve hatta o mezarın içinde yatan şehitin mezardan çıkıp mezarın başında nöbet tuttuğunu da görenler olmuş.
Gelelim mezarın başına neler geldiğine;
Mezarın içinin boş olduğunu arka tarafta kalan bir evin önü kapanmaması için uydurulduğunu iddia edenler var.
Ankaralı bir aile Kumru’lu dedelerinin mezarı olduğunu savunuyor. Mezar, Kumru’lu bir hayırsever ve şifacı olan Hocazade Abdullah Efendi’nin mezarıymış. Kumru’lu aile bayramlarda gelip dua okurlarmış bu mezarın başında.
Bir başka bilene göre mezarda doğum sırasında ölen anne ve bebek var.
2005 yılında ise Araştırmacı Yazar Yaşar Karaduman’ın dedelerinin mezarı olduğunu iddia eden Turgut Kaplan ile yaptığı röportaj’da bir başka mezar sahibine ait.
Son olarak ise Kanije kahramanı Tiryaki Hasan Paşa konulmuştu mezara. Bu yanlış da Araştırmacı Yazar Yaşar Karaduman’ın araştırması sonunda düzelmiştir.
İşin özü şu, isim ve unvan benzerliği nedeni ile karıştırılıp, Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa zannedilen ve adına bir de mezar yaptırılan paşanın araştırmalar sonucu sanıldığı gibi Kanije Müdafii Paşa olmadığı anlaşılmış ve araştırmadan Ünyelilerin de bilmediği başka bir Tiryaki Hasan Paşa çıkmıştır.
Konuyu önceden araştırıp yazıya döken Araştırmacı Yazar Yaşar Karaduman’ın yazılarından da yararlanalım. Yaşar Bey’in 2 Haziran 2014’de Ünye Kent Gazetesinde yayınlanana “Mezarda Karışan Paşalar” araştırma yazısı;

Hükümet Konağı Yapılırken
Geçmişte, Hükümet Konağının oturduğu bu alan kırklı yılların sonuna kadar mezarlıktı. Kırklı yılların sonunda Cumhuriyet Meydanı düzenlenip ve buraya ilk hükümet konağı yapıldı, o yıllardaki Belediye Başkanı Hüsrev Yürür’e vefatından önce kendisi ile yaptığım röportaj sırasında sordum, “Bu mezar kimin” diye, birkaç defa ısrarla sordum ve bana biraz da kızarak:
“Biz meydanı genişletmek ve hükümet konağı yapmak için buradaki bütün mezarları kaldırıp Çakırtepe mezarlığına taşıdık, burada hiç mezar kalmadı bahsettiğiniz mezardan bilgim olması gerekirdi burada böyle bir mezar hatırlamıyorum” demiştir. Hüsrev Beyin bu beyanına göre bu mezarın sahte olduğu iddiasını kuvvetlendi.

Mezarda Bir zamanlar
Kanije Kahramanı
Tiryaki Hasan Paşa Vardı
Ben Ünye’ye geldiğimde bu mezarın başındaki kitabede Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa yazılı idi. Tiryaki Hasan Paşa Ünye’ye nasıl gelmişti hiçbir bilgi yoktu.
Aslında işin gerçeği şöyleydi: Buradan çıkan Osmanlıca bir mezar taşı Tiryaki Hasan Paşa olarak yanlış okunmuş ve mezar Tiryaki Hasan Paşa’nın sanılmıştı.
Şimdi yanlışlık nasıl olmuş bakalım.
1940 lı yılların sonunda Cumhuriyet Meydanını genişletme çalışmaları ve hükümet konağı inşaatı için buradaki bütün mezarlar sökülüp taşınırken, koşarak Belediye Başkanı olan Hüsrev Beye gelirler, buldukları bir mezar taşında “Tiryaki Hasan Paşa” yazdığını söylerler. Oysa taşta Tiryakizade Hasan Paşa yazmaktadır (yani Tiryakioğlu Hasan Paşa).
Hüsrev Bey taşın, Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa’ya ait olduğunu sandık oysa taş Ünyeli başka bir Hasan Paşa’ya aitmiş sadece isim benzerliği varmış taşı noksan ve yanlış okumuşlar” demiştir, taş mezarın taşındığı yerde başına dikilmesi için belediye deposuna kaldırılmış ved oradan kaybolmuş.
Mezar Taşını da Bulduk
Bununla da yetinmeyip bahsi geçen Ünyeli Bahriye Mirlivası (Deniz Tuğgenerali) Hasan Paşanın yanlış okunup ve karışıklığa neden olduktan sonra kaybolan mezar taşını da bularak olayı tamamen çözdüm.
Bu taş şimdi Ortayılmazlar mahallesi Osman Ağa camii avlusunda durmaktadır. Taşta Hasan paşanın kim olduğu da anlatılmaktadır..
Taşta : “Ünyeli Bahriye Mirlivası (Tuğgeneral) Tiryaki Zade Hasan Paşa ve ölüm yılı (1272- 1855) yazmaktadır. .
Oysa Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa Mareşaldi hem de 1611 yılında Osmanlı’nın Budin (Budapeşte) sancağında vefat etmişti.
Uzun yıllar Ünye’nin orta yerinde duran Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa’nın mezarı efsanesi böylece kapandı ve mezarın ve üzerindeki Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa yazısı kaldırıldı.
Şimdi mezar isimsiz mezar halen gizemini korumaktadır. Mezarın içinde kimim olduğu bugüne kadar açıklığa kavuşmamıştır.
(Kaynak: Y. Karaduman, “Mezarda Karışan Paşalar” adlı araştırmadan)
Gelecek Hafta:
Mezar geçmişte açılmış.


Bu Haber 1352 Kişi Tarafından Okundu.
YORUMLAR
Bu Konuya Yorum Bulunmamaktadır. İlk Yorumu Yapan Siz Olun.
ÖNCEKİ ARAŞTIRMA YAZILARI