Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/unyekent.com/httpdocs/conn/level.php on line 31
ÜNYE Kent Gazetesi >>> KENTTE HABERİN MERKEZİ ll BİZDEN HABER VAR......
 
DEMET YURT / Esrarengiz Mezar (2) Ünyeliler Mezara Tiryaki Hasan Paşa’yı da Yatırmışlar
17 Temmuz 2017 Pazartesi 08:40
Geçen sayıdan devam
İçinde kimin olduğu bilinmeyen Cumhuriyet Meydanındaki mezar halen esrarını koruyor.
Bu konuda ilk ciddi araştırma on yıl önce yapılmıştı, bu çalışmada mezarda kimin olduğu bulunamamış hatta bir mezar olduğu bile kanıtlanamamıştı.
Mezar hakkında anlatılanlar bir şehir efsanesinden öte gidememiş, masallar, rüyalar, hikâyeler birbirine karışmış gerçek kaybolmuştur.
Üç hafta sürecek olan bu çalışmamada bakalım yeni bir şey bulabilecek miyiz?
Mezara yanlışlıkla Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa’yı yatırmışlar, Hasan Paşa acaba Ünye’ye nasıl geldi? Başkasının Ünyeile hiç ilgisi paşası ve evliyasıyla ne işimiz vardı?
Geçen sayımızda başladığımız bu araştırmada bir önceki hafta mezarın geçmişine ait bilgiler verdik, mezarın buraya nasıl geldiği konusundaki birkaç hikayeyi yazdık bu sayıda da bunlara devam edeceğiz.

Tiryaki Hasan Paşa Hikayesi
Yaşar Karaduman araştırmasında devam ediyor:
“Seksenli yıllardır, bir gün Hocamız Hasan Tahsin Kadıoğlu burada otuz yıl kadar önce yani 1950 li yıllarda Tiryaki Hasan Paşa diye bir mezar taşı bulunduğunu duyar, taşın yanlış okunduğunu aslında başka bir Hasan Paşaya ait olduğunu bilmeden bu konuda bir makale yazar, işte her şey bundan sonra başlar.
O dönemki belediye yönetimi bu makaleye dayanarak mezarı düzenler başına da: “Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa“ diye bir kitabe yazarlar. Burası artık Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa’nın mezarı olmuştur. Adı geçen mezarın ve kitabenin bu sayfada görülebilir.
Oysa mezar Ünyeli başka bir paşaya aittir, mezar taşını okuyan kişinin Osmanlıcası yererli olmadığından Tiryakizade Hasan Paşa yazsını, Tiryaki Hasan Paşa okumuş ve mezarın Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa’ya ait sanmışlardır.
Bu yanlış beş yıl kadar önce çözdüm ve burada yattığı iddia edilen kişinin Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa olmayıp Ünyeli Bahriye Mirlivası Tiryakizade Hasan Paşa olduğunu onun da mezarının bu olmayıp taşı ile birlikte kaybolduğunu buldum, fakat bir tek bu mezarda kimin yattığını bulamadım. Bence mezarda kimse yatmıyor bu mezar uydurma.

Mezar Taşını da Bulduk
Bununla da yetinmeyip bahsi geçen Ünyeli Bahriye Mirlivası (Deniz Tuğgenerali) Hasan Paşanın yanlış okunup ve karışıklığa neden olduktan sonra kaybolan mezar taşını da bularak olayı tamamen çözdüm.
Bu taş şimdi Ortayılmazlar mahallesi Osman Ağa camii avlusunda durmaktadır.
Taşta Hasan paşanın kim olduğu anlatılmaktadır..
Taşta : “Ünyeli Bahriye Mirlivası (Tuğgeneral) Tiryaki Zade Hasan Paşa ve ölüm yılı (1272- 1855) yazmaktadır. .
Oysa Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa Mareşaldi hem de 1611 yılında Osmanlı’nın Budin (Budapeşte) sancağında vefat etmişti.
Uzun yıllar Ünye’nin orta yerinde duran Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa’nın mezarı efsanesi böylece kapandı ve mezarın ve üzerindeki Kanije Kahramanı Tiryaki Hasan Paşa yazısı kaldırıldı.
Şimdi mezar isimsiz mezar halen gizemini korumaktadır. Mezarın içinde kimim olduğu bugüne kadar açıklığa kavuşmamıştır.
(Kaynak: Y. Karaduman, “Mezarda Karışan Paşalar” adlı araştırmadan)


Mezarla ilgili
Sorduğumuz Sorular:
Mezar hakkında bilgisi olabileceğini tahmin ettiğimiz bir çok kişi ile bire bir görüştük, mezara sahip çıkan biri Kumrulu biri Ünyeli iki aile vardı,
ayrıca geçmişte bu mezar heyet eşliğinde açıldı, açılan mezarı ise görenler de var. Röportajlarımızda birçok kişiyle görüştük, farklı cevaplar aldık, Bakalım mezarın akıbeti neymiş.


Mustafa Kavaklıoğlu
Ankara’daki bir aile mezarlığın kendi dedelerine ait olduğunu söylüyor.Bununlailgili Mustafa Kavaklı ile görüştük.
Bu konuda benim dayımın kızları var Ankara’da evliler. Eşi tarafının akrabası bu kişi.Dayımın kızının kayınvalidesi anlattı bana. Biz gelir dua ederdik dedemize dedi. Ünye’ye bir kış günü gelmiş yollar kapalı olduğu için (kumrulu) Kumru’ya gidemediği için burada vefat etmiş.Demek ki oraya defnetmişler. Onlarda geldiği zaman demişler burada sizin dedenizin mezarı var. Biz hep yıllarca gelip ziyaret ettik onu diyor.

Emel Karaman
Mezarın dedelerine ait olduğu sülaleyle bir araya geleceğim. Onlarla görüşüp bilgi toplayacağım. Kayınvalidemin büyük dedesi diye biliyoruz biz. Hocazade Abdullah Efendi diye geçiyor. Ama niyeyse o mezara Ünye ile alakası olmayan Tirryaki Hasan Paşa mezarı denildi. Onun ölümüyle ilgilide bir söylentide var. Ünye’de ölmüş Şifacıymış . (Hocazade Abdullah Efendi)
Hocazade Abdullah Efendi’nin mezarı olduğunu ileri süren aile ile görüştüm. Hiç kimsenin dediği birbirini tutmuyor. Aikenin yaşlıları esfsanvi bir şeyler anlattılar. Doğruluğunu bilemiyorum. Hocazade Abdullah Efendi Otacıymış yani tedavide yapıyormuş. Bir tedavi için Ünye’ye geldiğinde hastalanmış. Bir evde misafir olarak kalıyormuş. Evde hastalanmış.Evin kadını da istememiş bunu. O günün şartlarında da demekki memleketine götüremediler. Bir gece evde böyle bir gül kokusu ev böyle çiçek bahçesi gibi falan kokmuş. Sabah kalköışlar ki bakmışlar adam ölmüş. Ondan sonra kadın çok üzülmüş. Bu işte erenlerden biriydi ben bunun değerini bilemedim falan diye. Onun üzerine Hocazade Abdullah Efendi’nin cenazesini vermemişler ve Ünye’ye gömmüşler. Bu lişi Hocazadelerin en büyüklerinden Abdullah Efendi. Oradaki yaşlılar dediler ki ne zaman başımız sıkışsa onsan şifa ve şefaat umarız. İşte herkes bişeyler anlatı. Biri dedi ki karlı bir günde Kumru’ya gidiyorlarmış Samsun’dan. Karda bunlar kaymışlar ne gelen var ne giden var. İşte bir Kadriye Hanım Teyze vardı o aişlenin büyüklerinden onun gelini anlattı. Annem elini açıp dua etti şefaat ya Abdullah Efendi dedi. 5-10 dakika içerisinde grayder gelip bizi çıkardı. Herkes bir sıkıntıya girdiğinde ondan bir şefaat beklediklerini, dileklerinin gerçek olduğunu , her namazda ona dua ettiklerini fakan söylüyorlar. O dönemde bu kişi otacıymış şifalı otlarla falan hastalıkları tedavi ediyormuş. Şimdi şey diyorlar benim şifam , benim duam 7 nesile yeter demiş Hocazade Abdullah Efendi. Benim torunlarım 7. nesil oluyor. Ve buna inanıyorlar. Yani onları kotuyacağına inançları var. Ailenin böyle bir inancı var. Bunlar Hocazadeler
( Doğu Karadeniz Ve Ordu Fevzi Güvemli( Fevzi Güvemlinin Anıları) kiitabında Hocazade Abdullah Efendi ile ilgili bilgiler yer alıyor.)

Gelecek Hafta
Mezar açılıyor, gören üç kişinin anlattıkları


Bu Haber 603 Kişi Tarafından Okundu.
YORUMLAR
Bu Konuya Yorum Bulunmamaktadır. İlk Yorumu Yapan Siz Olun.
ÖNCEKİ ARAŞTIRMA YAZILARI