Ünye ile ilgili bir türlü çözemediğimiz birçok ilginç konu var. Bu konuları bazı bilgiler noksan olduğu için bitirip yazamıyoruz.. Ünyeli Cariye Dilber de bunlardan biri.. Cariye Dilber Son Padişah Sultan Vahdettin’in hareminde ona çok yakın cariyelerden di. Hatta eşlerinden olduğu da söylenir. Vahdettin Türkiye’den ayrılırken bu eşini götüremedi. Sonradan aldırmak için çok uğraştı fakat o yıllarda da İtalya’nın Sanremo şehrinde zaten para sıkıntısı içinde yaşıyor ve mücevherlerini satarak geçiniyordu. Vefatı da tam bir perişanlık içinde oldu. Bir Ermeni bakkal borcundan dolayı Sultan Vahdettin’in ölüsüne haciz koydu, cenaze bir söylentiye göre borç ödendikten sonra kaldırıldı, bir söylentiye göre de gece gizlice kaçırılarak limanda bekleyen bir gemiye konuldu.

Haremi gidişinden sonra lağvedildi,  cariyeler bir şekilde serbest bırakıldı, genelde yüksek rütbeli subaylarla evlendiler. Dilber yine bir rivayete göre bir paşayla veya bir rivayete göre de denizyolları acentesinde bir kaptanla evlendi. Bir dergide gördüğüm bir kadın fotoğrafının altında “Kaptanla evlenen Vahdettin’in eşi yazıyordu.

Dilber Gürcistan’dan göç ederek Ünye’nin Çatalpınar köyüne yerleşmiş bir Gürcü ailenin kızıydı. Saraydaki bir akrabası tarafından Hareme alınmıştı. Cariye Dilber yıllarca Ünye’deki akrabalarına saraydan yardım gönderdi. Bugün Ünye’de yaşayan akrabaları vardır. Hikayeyi tam çözemediğim için şimdilik bu isimleri yazamıyorum.

Üç yıldır bitiremediğim bu konu hakkında bilgileri olanlardan yardım rica ediyorum.

Başkan Vekilinin bana söyledikleri

Yazın Belediye Başkan vekillerinden biri ile sohbet esnasında şu bizim perişan ve çöplük halinde duran şehir parkımızı sormuştum.

“Ne olacak buranın hali, kiracı yazın bile burayı tam kapasite dolduramıyor, neden iki bank koyup ta vatandaşların oturup denizi seyretmelerine engel oluyorsunuz illaki   çaycının sandalyesine oturup çay mı içsin,  şehir parkında bank olmaz mı?” dedim.

Bana neden bank koymadıklarını anlattı, çok anlamadım, Şubat ayında tekrar ihaleye çıkacağız o zaman oraya birkaç bank koymak veya parkın yarısını vatandaşa ayırmak gibi düşüncemiz var demişti.

Bana ileri sürdüğü nedeni  ve bu başkan vekilinin kim olduğunu şimdilik açıklamıyorum.. O bunu unutmuş ta olabilir. Muhtemelen bu yazıyı okuyacaktır veya ona okutacaklardır. Yazın Limanda Ordudan gelecek bir misafiri beklerken yaptığımız bu konuşmayı hatırlar sanırım

Şubat geldi çattı.. Dedikleri doğru idi ise ihale bu ay yapılacak.. Kendisine  aramızda geçen konuşmayı hatırlatırım.. Bakalım dediği gibi kiracı ile tekrar kira mukavelesi yapılırken bu dediklerini yapacaklar mı? Yoksa o konuşma sıradan laf olsun diye yapılan bir konuşmamı idi? Bakacağız

Deli Kaymakam

Şair Ömer Bedrettin Uşaklı  1932-33 yıllarında Ünye’de bir yıl kaymakamlık yaptı ve ünlü deniz hasret şiirini buradan Şavşat kazasına atandığı sırada yazdı.

Ey deniz bir gün sana bakacak mıyım

Elma bahçelerinden fındık bahçelerinden

Dediği yer eskiden elma bahçeleri olan şimdiki Çakırtepe mezarlığı sırtlarıdır.

Biz şairi hep Hilmi Kadı konağının arka tarafında oturduğunu sandık, birkaç ay önce  bana gelen biri “Şair bizim evin karşısındaki evde otururdu, Ümran diye bir kızı vardı annem eğer bir kızım olursa adını Ümran koyacağım derdi ve kardeşimin adını Ümran koydu dedi.  Oturduğu ev askerlik şubesinin arkasında bugün Lamia apartmanının yerindeki ahşap konaktı” dedi.

Şaire ait daha birçok yeni bilgiye ulaştık bunları zamanı geldikçe yazacağım.

Şair Askerlik şubesinden Fenere kadar her akşam yürür gün batışını fenerden  seyredermiş. Yürürken de devamlı mırıldanır, el kol hareketleri yapar yeni tasarlığı bir şiirin alt yapısını oluştururmuş. Burunucu mahallesinden geçerken mahallenin çocukları “Deli Kaymakam” diye peşine düşerlermiş.

Zamanla  şairin  adı Ünye’de  “Deli Kaymakam” kalmış..

Bir deli kaymamak figürü de Cevat Fehmi Başkut’un Buzlar Çözülmeden adlı tiyatro oyununda vardır. O gerçek delidir ve tımarhaneden kaçmış gelmiş ve buzlar çözülene birçok şeyi düzeltmiştir.

Ömer Bedrettin Uşaklı bir yıl sonra Şavşat kazasına tayin olur ve Ünye’yi hiç unutmaz Ünye’de onu unutmadı. Ama sokaklarımıza abuk sabuk isimler koyarken Ömer Bedrettin aklımıza hiç gelmedi.

Yazıklar Olsun

Geçende Ünye’de bir gazetede benim ve doksan iki yaşındaki annem hakkında çok çirkin ve adi bir yalan vardı. Bunun üzerine Ünye ve Ünye dışında İstanbul Ankara, Almanya İsviçre Avusturva ve İspanya’da ki dostlarımdan çok sayıda destek mesajları geldi çok teşekkür ediyorum.

Son günlerde eleştirilerim altında ezilen bazı zavallılar ve onların maşaları bana saldırıya geçerek doksan iki yaşındaki annem ile ilgili çirkin yazılar yazdılar.  Böyle tipleri destekleyenlere, aynı karede görünenlere, yanında dolaştıranlara söyleyecek sözüm var, anne gibi kutsal bir varlığı böyle şeylere alet etmeye utanmıyor musunuz? Sizin anneniz yok mu?

Böyle tipler bu şehre çok geldiler ve gittiler, bize çamur atanlar bir gün attıkları pisliğin içinde boğulup gideceklerdir.

Bu işin peşini bırakmayacağım..

Yazıklar olsun..