Sabah telefonum çaldı; arayan TEDAŞ Ünye müdürü Sn. Ali Kemal Yılmaz’dı… Diğer bir deyişle Orta Okul’dan bu yana tanış olduğumuz sevgili Ali Kemal. Beni geçen haftaki “YEDAŞ” başlıklı yazımdan ötürü aramış.
Aramızdaki tanışıklığın verdiği samimi, konu gereği ise yarı-resmi bir görüşme gerçekleşti. Öyle ya, elektrikle ilgili bir sorun çıkınca ilk aradığımız yerlerden biri YEDAŞ’tan önce ya Ali Kemal Bey yahut eşi Vesile Hanım’ın telefonu olur.
(En son, Ünye’ye mevsimin ilk karı düştüğü gece aramıştık. Apartmanın elektriği komple gitmişti. Sağ olsun, oğulları Uğur’un yönlendirdiği elektrikçi sayesinde o geceyi karanlıkta geçirmedik.)
****
TEDAŞ Ünye Müdürü yahut yeni düzenlemeyle YEDAŞ Ünye İşletme Müdürü Sn. Ali Kemal Yılmaz, özetle “Biz sistemi yenilemiyoruz.” diyor.
Ölçüler ve Ayarlar Yasası uyarınca elektrik sayaçlarının 10 yıllık periyodik muayeneleri yapılmak zorundaymış. Bu ise abonelere götür-getir, yaklaşık 100 TL.’ye mal olmakta; sayaç sökme-takma ücretleri de eklenince, 145 TL.’yi bulmaktaymış.
Abonelere bu külfeti yaşatmak yerine, “müşteri memnuniyeti”ni esas alan YEDAŞ, bir dijital elektrik saati imalathanesiyle anlaşarak abonelere beş yıl garantili yeni bir dijital sayaç öneriyor. Sayaç bedeli, abonelerin faturasına takma ücreti dahil 45 TL. olarak yansıyor. (Anlaşılan eski saati ücretsiz söküyorlar.)
Telefon görüşmemizde, elektrik faturasına yansıyan diğer külfetlere fazla girmedik. Daha çok sayaç konusunda yoğunlaştık.
Aboneler üzerinden yeni vurgun mu?
Ülkemizde elektrik dağıtım hizmetleri 2004 yılında özelleştirilme kapsamına alınmış ve bölgemizdeki ihaleyi YEDAŞ adıyla 2009’da Çalık Enerji almıştır.
YEDAŞ (Yeşilırmak Elektrik Dağıtım Aş.) 29 Aralık 2010 tarihi itibariyle özel bir elektrik dağıtım şirketi olarak Çorum, Ordu, Amasya, Sinop illerinde en küçük yerleşim birimlerine kadar bugün sayıları 1,5 milyonu aşan aboneye hizmet vermektedir.
Geçen hafta YEDAŞ faturalarında epeydir şikayet konusu olan ve altı madde halinde sıraladığımız “haksız kazanç” bedellerinin neler olduklarını yazmıştık.
Konu, “sayaç değiştirme” nedeniyle gündeme gelmişti. Şimdi öğrendiğimiz kadarıyla YEDAŞ bu konuda tek değil.
Sabancı Holding’e ait Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş. benzer bir uygulamaya başlamış bile…
Sabancı holding; Ankara ve çevre illerde yaklaşık 3.200.000 aboneden 113.410.000 TL. ek gelir sağlamış… (Rakamı okuyamayanlar için; yüz on üç milyon dört yüz on bin Türk Lirası; eski paraya göre yüz on üç buçuk trilyon lira.)
Ölçüler ve Ayar Yasası
01.01.1933’de kabul edilen bu kanunun amacı, ulusal ekonominin ve ticaretin gereklerine ve kamu yararına uygun olarak ülke hudutları içindeki her türlü ölçü ve ölçü aletlerinin doğru ayarlı ve uluslararası birimler sistemine uygun olarak imali ve kullanımını sağlamaktır.
Bu kanununun öngördüğü Ölçü ve Ölçü Aletleri Muayene Yönetmeliğine göre elektrik sayaçlarının 10 yıllık periyodik muayeneleri yapılmak durumundadır.
Periyodik muayenelerin yaptırılması sorumluluğu ise 31 Aralık 2009 tarihinde Ölçü ve Ölçü Aletleri Yönetmeliğinde yapılan bir değişiklik ile dağıtım şirketlerine verilmiştir. Yasa ve Yönetmeliğe uygun olarak 10 yılını dolduran sayaçların Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca her yıl yayınlanan tarife tebliğine göre muayenelerinin yapılması gerekmektedir.
Tüketici Hakları Derneği Tebliği
Tüketici ’nden aldığımız bilgilere göre; 2010 yılı için geçerli olan Su, Elektrik ve Doğalgaz Sayaçlarının Tamir ve Ayar Ücret Tarifesi şöyledir: Tek fazlı mekanik elektrik sayaçlarının damgalama işleminden 2,6 TL, üç fazlı mekanik elektrik sayaçlarının damgalama işleminden ise 3,1 TL alınacaktır.
Bunun dışında, sayacın ayara gereksinmesi varsa – ki her sayacın ayara gereksinmesi yoktur – tek fazlı sayaç için 4,4 TL, üç fazlı sayaç için 5,7 TL ayar ücreti alınır. Sayacın tamire gereksinmesi varsa, Tebliğe göre tek fazlı sayaçlar için 5,7 TL, üç fazlı sayaçlar için 6.8 TL alınır.
Ancak, bu yapılmayıp abonelere zorunlu olarak elektronik sayaç satılmaktadır. Oysaki gerek yasada gerek yönetmelikte böyle bir zorunluluk bulunmamaktadır.
Ünye YEDAŞ’tan Aldığımız Bilgi
Ünye YEDAŞ’tan aldığımız bilgiler, Tüketici Hakları Derneği’nin verdiği bilgilerden farklıdır. YEDAŞ görevlisi Sn. Davut Bulat’tan aldığımız bilgi EPDK’nın gönderdiği tebliğde ölçü-ayar ücretinin 62 TL. olduğunu biçimindedir.
Arada hayli uçurum var; 2,6 TL nerde, 62 TL. nerde!
Üstelik bu ölçümü yaptırmak için sayacı Samsun’a yahut Ordu’ya götürmek zorundasınız. Elektrik dağıtım şirketine 23 TL. sökme; 23.TL. de takma ücreti karşılığı 46 TL. de eklenince toplam 154 TL.’lik bir meblağ ortaya çıkıyor ki, bu bedele Samsun yahut Ordu seyahati dahil değil.
Ne dersiniz; eğer bu bilgiler doğruysa ki, doğru olması aşikar… Bu işte bir yanlışlık yok mu?
Devlet eliyle özel şirketler korunurken, ölümü gösterip sıtmaya mı razı edecekler vatandaşı…
****
Ünye’de Tüketici Hakları Derneği var mı? Varsa, elektrik faturalarından ve sayaç değişiminden haberdar mı? (Eski adıyla 27 Mayıs İlkokulu, şimdiki adıyla M. Akif Ersoy İlköğretim Okulu karşısında bu isimde bir tabelaya rastladığımı hatırlıyorum.)
Ayrıca konuya ilgi gösteren yahut canı yanan vatandaşlar için kaymakamlıklarda Tüketici Şikâyetleri için bir Başvurusu Masası bulunmaktadır…
Unutmayınız:
“ Uçurtmalar rüzgâr gücü ile değil, o güce karşı koydukları için yükselirler.”
