Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/unyekent.com/httpdocs/conn/level.php on line 31
ÜNYE Kent Gazetesi >>> KENTTE HABERİN MERKEZİ ll BİZDEN HABER VAR......
 
13 Kasım 2017 Pazar
PROF. DR. SAİT KAPICIOĞLU
Ak Yıldızlar

Astronomi biliminde yıldızlar doğuşu ve ömürlerini tamamlamaları ardından düşük yapılı cüce yıldız haline dönerler. Kaçınılmaz olarak yıldızların bu serüveni sosyal yaşam için de ibret verici bir örnektir.  Ak yıldızların ak cüce ve kara yıldız ile bitişleri Carl Sagan’nın  “ cosmos” adlı kitabında anlatılmıştır.

Ak yıldızlar muazzam bir hacime sahiptir. Güneş sisteminin yüzde doksanına eşit büyüklükte bir kütlesi vardır. Ak yıldızlar gittikçe parlaklaşır ve genişler. Genişledikçe enerji üretimi azalır. Bundan sebep en büyük çapa ulaşınca tekrar geriye çökmeye başlarlar. Küçüldükçe yeniden enerji üretimi artar ve gittikçe daha çok parlaklaşır. Buna yıldızın” zonklaması” denir. Ak yıldızlar bu şekilde genişleyip darala dursun çekirdekten üretilen muazzam enerji ile çapını daha da artırmaya devam eder. Öyle ki eski çapından 100 kat genişliğe erişebilir. Ak yıldızın zonklama sırasında kütlesinden parçalanmalar başlar. Kopmalar ak yıldız için iyi bir şey değildir. Çünkü kütlesinin yarıya yakınını kaybetme tehlikesi ile karşı karşıyadır.

Bir an için enerji ve harareti o boyuta ulaşır ki ani patlama ile ak yıldızların sonu gelir. Patlama öncesi parlaklığı ve ısısı muazzam hal alır. Ak yıldızların çok büyümesi çevre yıldızlar için de tehlike oluşturur.  Bu büyük genişleme ve patlama sırasında ak yıldız yörüngesindeki gezegenler için ölüm demektir.

Ak yıldızlar bu kadar genişlediğinde kütle çekim kuvveti azalacağından yıldızı bir arada tutacak gücünü yitirmeye başlar. Bu da ak yıldızın geriye dönülemez dağılımı demektir. Dağılan ak yıldızlara artık “ak cüceler “ denilmektedir. Ak cüceler enerji üretmiyor olsalar bile gene de parlaktırlar. Bundan sonra ak cüceler uzay boşluğunda yalnız, bir başına, kontrolsüz ve ölümü beklemeye başlar. Gittikçe soğuyan ak cüceler artık ışık da saçamaz. Bu haliyle ak cücelere bundan böyle “kara cüceler “ adı verilmektedir. Kara cüceler enerji üretmeyen ölü yıldızlar olsa da yaşama ev sahipliği yapacak sığınak konumunda olabilirler.

Ak yıldızdan cüce ve kara yıldıza dönmesi toplumsal yaşamdaki kişiler için de bire bir temsil gösterir. Bu şekildeki cosmos olayından ders almayan yönetici yıldızlar, kara yıldızlar gibi kaçınılmaz olarak sönmeye mahkûmdur.

“Anlayana sivri sinek sazidur; anlamayana davul zurna azidur.”

 

Gelecek yazı: KÜLTÜRSÜZ KÜLTÜR MÜDÜRLÜĞÜ



Bu Haber 120 Kişi Tarafından Okundu.
YORUMLAR
Bu Yazıya Yorum Bulunmamaktadır. İlk Yorumu Yapan Siz Olun.
BU YAZARIN DAHA ÖNCEKİ YAZILARI