HABER ARAMA
SON DAKİKA HABERLER
ANKET
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?
  • Gayet Güzel
  • Beğenmedim
  • Daha iyisi olabilirdi
  • Kullanışlı
HABER ARŞİVİ
Lütfen Bir Tarih Seçiniz
FINDIK BORSASI
10 Temmuz 2020 Cuma
Fındık Fiyatı


24.00 TL - 26.00 TL
PUAN DURUMU
NAMAZ VAKİTLERİ
Ünye Nöbetçi Eczaneleri
anabolik sipariş steroid sipariş balkan pharma

ERCAN ARSLAN

ERCAN ARSLAN

Ünye’nin İlk Modern Eğitim Kurumu Rüştiye Mektebi

26 Haziran 2020 Cuma Saat: 08:39

Osmanlı Devletinde eğitim öğretim 19.Yüzyıla kadar zorunlu değildi. İlköğretimin ilk basamağını oluşturan sıbyan mektepleri hemen her mahallede mahalle halkının katılımıyla, tutulan bir hoca ve yapılmış yahut oluşturulmuş olan mektepte daha ziyade vakıf usulüyle gerçekleştirilirdi. Bu okullarda, basit hesap işlemleri, elif ba, okuma, yazma, temel dini bilgilerin eğitimi rahlelerde geleneksel usullerle verilirdi. Günümüz ilkokullarına denk gelmekteydiler. Trabzon Vilayetine bağlı Ünye Kazası dahilinde 1868’de Müslüman ahaliye ait 79Sıbyan Mektebi,1554 öğrenci vardı. Ermenilere ait 7 mektepte 138 öğrenci, Rumlara ait 7 mektepte 265 öğrenci vardı. Hemen her büyük köyde en az bir mektep olduğu anlaşılıyor. Ayrıca kent merkezinde iki Medrese’de79 talebe öğrenim görmekteydi.

Ünye’nin modern anlamda ilk eğitim kurumu Ünye Rüştiye Mektebi’dir. Rüştiye mekteplerinde günümüz ortaokulları ayarında eğitim verilmekteydi. Ünyeli hamiyet sahibi önde gelen isimlerkentte bir rüştiye açılması için Dâhiliye Nezaretine 31 Mart 1869 tarihinde bir yazı yazarak harekete geçmişlerdir. Yazıda okulun faziletleri ifade edildikten sonra, Ünyeli çocukların Rüştiye’ye devam etmek ve okumak için farklı şehirlere gitmek zorunda kaldıkları bunun önemli bir müşkülat olduğu vurgulanmıştı.Bu tarihte Ünye merkezinde 8 tane sıbyan mektebi bulunmaktaydı. Ünye Rüştiyesi 1870 yılında eğitim öğretim faaliyetlerine Anafartalar okulunun olduğu yerde kâgir bir binada başlamış olmalı. İlk yıl 35 öğrencisi olan kurumun ilk öğretmeni Mahmut Efendi idi. Eğitim süresi üç yıldı. Okulda eğitim masa ve sıralarda yapılırken, derslerde harita ve küre de kullanılmaktaydı. Öğrenci sayısının artmasıyla birlikte zaman içerisinde okula farklı branşlarda öğretmenlerin atandığını görmekteyiz.11 Eylül 1872’de Mehmet Şakir Efendi Amasya Sancağı Köprü Mektebi Rüştiyesi’nden Ünye Rüştiyesi’ne tayin olmuştu. 1 Aralık 1879’da Kilis Rüştiyesi muallimi evveli Ahmet Hulusi Efendi’nin okula atandığını görmekteyiz. Terme Kazası Bidayet Mahkemesi Reisi Ahmet İslam Bey birkaç günlüğüne sağlık sorunları nedeniyle hava değişimi için Ünye’ye gelmiş ve okulun perişan vaziyette olduğu görerek durumu bir yazı ile Maarif Nezareti’ne bildirmiştir. Alınan kısmi tedbirlerle okulun fiziki hali iyileştirilmeye çalışılacaktır. Öğrencilerin ihtiyaç duyduğu ders kitapları, harita, küre gibi malzemeler ise İstanbul’dan gönderilmekte idi. Okulda verilen dersler Kuran-ı Kerim, Tecvid,Ulum-u Diniye,Arabi, Hüsn-ü Hat, Türkçe, Hesap, Coğrafya,Tarih-i İslam,  Malumat-ı Fenniye, Farisi, Ahlak, Hendese’den oluşmaktaydı. Onluk not sistemi kullanılmakta, öğrenci davranışları da Hal ve Gidişat olarak notla değerlendirilmekte idi. Ders kitabı olmamak, sınavlara girmemek, kötü huylu olmak, okula devam etmemek sınıf tekrarını gerektirmekteydi. 7 Ocak 1879’da Türkçe içerisinde gösterilen Rik’a dersi öğretmenliğine Hafız Osman Efendi atandı. Okulun 12 Nisan 1899 tarihinde öğrenci sayısı 100 idi. Ünye Rüştiyesi muallim-i evvelliğine 12 Şubat 1902’de İbrahim Hakkı Efendi atanmıştı. Bu tarihte Kıraat dersi öğretmeni Mustafa Zihni Efendi, Hüsn-ü Hat öğretmeni İsmail Hakkı Efendi idi. Okulun dersliklerinin temizliği ve havalandırılması, öğrencilerin bahçedeki intizamı ve güvenliği bir hademe (bevvab) yardımıyla yapılıyordu. 1902 yılında okulun bevvabı Mehmet Efendi idi. Ünye Rüştiyesi’nin 1902 yılı öğrenci mevcudu 104 idi. Bu tarihte Ünye’de bir adet kütüphane mevcuttu. Bu kütüphane 1851 yılında kurulmuş olan Hacı Mehmet Ağa Kütüphanesiydi. Kütüphanede 216 kitap mevcuttu.1909 yılında okulun 90 öğrencisi vardı. Birinci sınıf 40, ikinci sınıf 24, üçüncü sınıf 26 öğrenciden oluşuyordu. Üçüncü sene öğrencilerinden 8 tanesi gayrimüslim idi. Bu öğrenciler Kuran-ı kerim,Tecvid, Ulum-u Diniye derslerinden muaflardı. Artin, Kalasot, Hrant, Karabet, Ermenalde, Serkis, Minas, Hayık isimli Rum ve Ermeni öğrenciler Ünyeli Osmanlı-Türk ailelerin çocukları ile beraber  eğitim görüyorlardı(BOA.MF.MKT-347).1911’de öğrenci sayısı değişmemişti. 1912 yılında okulun Hat muallimi Namık Kemal Efendi idi.Okulda yalnızca erkek öğrenciler eğitim görmekteydiler. Bunun üzerine Meşrutiyetin ikinci kez ilanıyla (1908) Ünye’de modern okullar açılmaya devam etti. Bu okullar Ünye İnas (Kız) Rüştiyesi ile lise ayarında eğitim verecek olan Ünye Darülmuallimini’ dir. Ünye İnas Rüştiyesi Muallime-i Ulalığına Aralık 1913’te Ayşe Kamile Hanım’ın atandığını biliyoruz. Okulun öğrenci mevcudu ile alakalı bir malumata sahip değiliz. Ülke genelindeki rüştiyelerde olduğu gibi Ünye’deki Rüştiye Mektepleri de 1914 yılında kapatılarak yerlerini, eğitim süresi altı yıla çıkarılan İptidai Mekteplerine bırakmışlardır. Kentin Batı tarzı eğitim veren modern okulu Ünye Rüştiyesi, ilçemizde daha sonra açılacak olan okullara ilham kaynağı olmuştur. Başkent İstanbul’da bulunan, Mülkiye, Harbiye ve Tıbbiye Mekteplerine Ünye Rüştiyesi’nden mezun olan fazlaca öğrenci devam etmiştir.Ünye halkı çocuklarının eğitim haklarını alma konusunda hassas davranmışlardır. Cumhuriyet Türkiye’sinin Ünyeli ilk münevverlerinin bir bölümü Ünye Rüştiyesi mezunlarından oluşmaktaydı.


Bu haber toplam 833 defa okunmuştur

Yazı Yorumları ( 0 Adet)

Adınız
E-mail Adresiniz
Güvenlik Kodu Lütfen Resimdeki kodu yazınız
Bu Yazıya Yorum Yapılmamış.
İlk Yorumu Siz Yapmak İster misiniz?

Yazarın Diğer Yazıları